Wkładka wewnątrzmaciczna (synonimy: wewnątrzmaciczna wkładka antykoncepcyjna, spiralka domaciczna, ang. Intra Uterine Device czyli IUD) – bardzo popularny i skuteczny środek antykoncepcyjny przeznaczony dla kobiet. Ocenia się że na świecie, głównie w krajach wysoko rozwiniętych, stosuje go ok. 100 milionów kobiet. Wkładka jest skuteczna przez wszystkie dni cyklu miesięcznego i zależnie od typu może pełnić swą funkcję od roku do 5 (8) lat. Skuteczność wkładek mierzona wskaźnikiem Perla utrzymuje się poniżej 1.

 Współczesne wkładki wewnątrzmaciczne produkowane są z elastycznego plastiku w wielu konfiguracjach przestrzennych, dopasowanych do światła macicy. Wszystkie też są aktywne to znaczy zawierają jakiś czynnik zwiększający ich skuteczność. Najczęściej tym czynnikiem jest miedź która gromadzi się w śluzie szyjki macicy (prawdopodobnie upośledza przemiany energetyczne glikogenu w komórce plemnika) oraz w śluzówce macicy (endometrium) i zmienia jej właściwości zapobiegając zagnieżdżeniu zygoty. Uwalniana miedź wspomaga i rozszerza obszar działania wkładki obojętnej (czyli nieaktywnej) działającej podobnie ale tylko w okolicach miejsc jej styku ze śluzówką. Inne doniesienia mówią że na skutek obecności wkładki komórka jajowa zamiast przebywać w jajowodzie około 3 dni trafia do macicy po kilkunastu godzinach co wyklucza synchronizację faz. Mimo wielu badań zjawisko nie jest do końca wyjaśnione. Stosuje się też wkładki ze stopniowo uwalnianym progesteronem – hormonem mającym wpływ na stan śluzu w szyjce macicy i uniemożliwiającym przenikanie plemników do wnętrza. Wkładki z progesteronem działają około roku, wkładki z miedzią o wiele dłużej, do pięciu lat (i dłużej). Oprócz miedzi czasami stosuje się też inne metale osobno lub w połączeniu z miedzią: cynk, srebro.

Możliwe efekty uboczne 

• Założenie wkładki może w niektórych przypadkach znacznie zwiększyć krwawienie miesiączkowe. Czasami występują niewielkie krwawienia w połowie cyklu. Objawy te zwykle ustępują po 2-3 cyklach. W niektórych przypadkach jednak wskazane jest usunięcie wkładki.
• 
  
• Zbyt duże lub nieprawidłowo położone wkładki mogą powodować bóle. Nieustępujące bóle (po założeniu wkładki ból może utrzymywać się ok. doby) są wskazaniem do ich usunięcia.
• 
  
• U 3-5% kobiet, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach stosowania może dojść do całkowitego lub częściowego wypadnięcia wkładki. W pierwszym wypadku wystąpi całkowity brak działania antykoncepcyjnego a w drugim efekt będzie zmniejszony ze zwiększonym prawdopodobieństwem wystąpienia zakażeń. Umiejscowienie wkładki łatwo ustalić w gabinecie dzięki napylonemu na powierzchnię wkładki siarczanowi baru. Prawidłowe ułożenie i obecność wkładki może również badać sama kobieta wyczuwając nitki lub wystającą z szyjki macicy wkładkę (nieprawidłowa sytuacja). Wypadnięcia zdarzają się najczęściej podczas miesiączki więc wkładkę można zauważyć na podpasce. Podczas używania wkładki nie zaleca się stosowania tamponów.
• 
  
• W ciągu pierwszych 2 tygodni od założenia wkładki może dochodzić do reakcji zapalnych, zwykle ustępujących samoistnie. Miedź działa antybakteryjnie więc wspomaga naturalne procesy obronne organizmu.
• 
  
• Całkowite lub częściowe wypadnięcie wkładki może skutkować ciążą. W takich przypadkach zaleca się usunięcie wkładki co może jednak skończyć się samoistnym poronieniem. W przypadku donoszonych ciąż z wkładką nie zaobserwowano efektów ubocznych – wkładka wypadała razem z łożyskiem.
• 
  
• U części kobiet zdarzają się ciąże pozamaciczne, wkładka przed nimi nie chroni.

Przeciwwskazania 

• Wkładkę wewnątrzmaciczną można stosować 3 miesiące po porodzie (w tym czasie zwykle występuje bezpłodność laktacyjna) lub poronieniu (można założyć wcześniej ale jest duże prawdopodobieństwo jej niedopasowania)
• 
  
• Stany zapalne narządów rodnych (nawet wyleczone), mięśniaki macicy, nadżerki, obfite krwawienia i wszelkie tego typu nieprawidłowości wymagające leczenia. Są one często wykrywane przy badaniu ginekologicznym wymaganym przed złożeniem wkładki
• 
  
• Niedokrwistość, braki żelaza i niski poziom hemoglobiny, wysoki OB
• 
  
• Nie stosuje się w przypadku już zaistniałej ciąży
• 
  
• Nie zaleca się pacjentkom z naturalną skłonnością do poronień (duże prawdopodobieństwo wypadnięcia wkładki)
• w przypadku wrodzonych wad zwłaszcza nietypowej budowy macicy (współczesne wkładki produkują fabryki w standardowych kształtach i wielkościach)
• 
  
• Nie zaleca się stosowania wkładki u kobiet które jeszcze nie rodziły ze względu na niewielkie rozwarcie szyjki macicy. Młode kobiety są bardziej płodne a równocześnie trudniej dla nich dobrać odpowiednich rozmiarów i typu wkładkę. Wskaźnik Pearla dla kobiet starszych jest korzystniejszy. Ponadto skuteczność metody rośnie wraz z długością jej stosowania. Najmniejsza jest w pierwszych miesiącach (brak odpowiedniej koncentracji miedzi). W tym czasie niektórzy lekarze zalecają dodatkowe stosowanie pianek lub kremów plemnikobójczych.

Wkładki zastosowane zgodnie z zaleceniami u zdrowych kobiet nie powodują żadnych efektów ubocznych, zwłaszcza nie są czynnikiem stymulującym powstawanie raka ani różnego rodzaju nadżerek, zapaleń itp. wykrywalnych metodami cytologicznymi. Jedynie statystycznie znacząco rośnie prawdopodobieństwo wystąpienia promienicy (prawdopodobnie na skutek wystających do pochwy nici i lokalnie większej dostępności glikogenu).

Aby dodac komentarz zaloguj sie. Jesli nie masz konta, zalóz je sobie. Tylko zarejestrowani uzytkownicy moga pisac komentarze.